POWIAT

Powiat Stargardzki jest jednym z największych w Polsce a zarazem najbardziej rozległym powiatem w województwie zachodniopomorskim. Obejmuje 1.519 km2 powierzchni. Wg danych za rok 2009 liczba mieszkańców wynosi ok. 120 000 osób i jest to największa liczba mieszkańców wśród powiatów ziemskich województwa zachodniopomorskiego. W skład powiatu wchodzi 10 gmin:

gmina miejska: Stargard Szczeciński

gminy miejsko-wiejskie: Chociwel, Dobrzany, Ińsko, Suchań

gminy wiejskie: Dolice, Kobylanka, Marianowo, Stara Dąbrowa, Stargard Szczeciński.

Stolicą i siedzibą władz powiatowych jest Stargard Szczeciński - miasto o powierzchni 48 km2 i liczbie ludności ok. 70 000. Korzystne położenie komunikacyjne, bliskość strefy przygranicznej i międzynarodowego portu lotniczego oraz niewątpliwe walory turystyczne to atuty, które stanowią o atrakcyjności Powiatu Stargardzkiego.

Klejnot Pomorza
HISTORIA TYCH ZIEM:

Dzisiejszy powiat stargardzki pokrywa się zasadniczo z obszarem średniowiecznej kasztelani stargardzkiej, w której skład wchodziły krainy: stargardzka, zwierzyniecka, maszewska, goleniowska i być może odrębna szadzka. Funkcjonowały tu liczne grody, m. in.: Chociwel, Karkowo, Koszewko, Kozy, Krzywnica, Kurcewo, Linówko, Szadzko, Ulikowo, Wapnica, Wieleń. Trudno ustalić, kiedy organizacja kasztelańska uległa likwidacji. Nastąpiło to najprawdopodobniej w momencie odstąpienia Stargardu biskupowi kamieńskiemu Konradowi III (1233-1241), w roku 1240.

Przywileje miejskie uzyskał najwcześniej Stargard (1243 lub 1253), następnie Ińsko (ok. 1300), Dobrzany (przed 1336), Chociwel (przed 1338), Suchań, określany jeszcze w 1487 r. jako „miasteczko”.

W 1295 r. na skutek podziału politycznego Pomorza, Stargard dostał się pod księstwo wołogosko - słupskie, a wschodnia ziemia stargardzka weszła z czasem w skład Nowej Marchii. W XIV - XV w. Stargard stał się właścicielem kilkunastu okolicznych wsi: Grzędzic, Kicka, Klępina, Kunowa, Lubowa, Smogolic, Poczernina, Przemocza, Stawna, Świętego, Tychowa. Za czasów księcia Bogusława X nastąpiło zjednoczenie księstwa pomorskiego, w którego granicach znalazła się i ziemia stargardzka.

Z ziemią tą związały się liczne rody rycerstwa i szlachty pomorskiej, m. in.: Arnim, Behr, Billerbeck, Blankenburg, Blankensee, Borck, Born, Bülow, Burgsdorf, Czinna, Damnitz, Eickstedt, Forcade, Goltz, Güntersberg, Itzenplitz, Käseke, Kleist, Küssow, Loepper, Maltzan, Meincken, Mellenthin, Mildenitz, Oesterling, Petersdorf, Puttkamern, Ramel, Röbel, Schöning, Steglitz, Strauss, Sukow, Thun, Ukermann, Vaget, Wedel, Wenden, Wachholz, Weyher, Woedtke, Zastrow.

Najwcześniejsze fundacje kościelne sięgają XIII wieku. Natomiast sieć parafialna kształtowała się od XII do XV wieku. Powstały również klasztory: joannitów w Stargardzie (ok. 1181), Suchaniu (1312), augustianów - eremitów w Stargardzie (ok. 1240), cysterek w Marianowie (1248), dominikanów w Ińsku (przed 1400). Wzniesiono zamki książęce i rycerskie: Chociwel, Krzywnica, Krępcewo, Ińsko, Wapnica, Suchań, Pęzino, Szadzko.

W XVI wieku, po przyjęciu protestantyzmu przez książąt, a następnie wszystkie stany, prym w życiu politycznym i gospodarczym przejęła szlachta. Rozwiązany klasztor cysterek w Marianowie zamieniono na pensjonat dla szlachcianek. Utworzono domeny książęce w Marianowie i Szadzku. Dobrzany i Suchań stanowiły w tym czasie własność szlachecką.

Po śmierci ostatniego z książąt pomorskich, Bogusława XIV, w roku 1637 i podpisaniu pokoju westfalskiego kończącego morderczą wojnę trzydziestoletnią, ziemia stargardzka wraz Pomorzem Tylnym dostał się pod rządy Brandenburgii. Jednak ciągłe wojny nie sprzyjały rozwojowi gospodarczemu tego regionu, a wręcz ogałacały z zapasów żywności. Wraz z początkiem XVIII wieku i powstaniem państwa pruskiego Stargard i przyległa kraina stały się jego częścią.

W XIX wieku wskutek rozwoju przemysłu i rolnictwa powiązanego z przetwórstwem, zwiększyła się liczba mieszkańców ówczesnego powiatu szadzkiego (Kreis Saatzig), którego nazwa utworzona została od dawnego urzędu domeny książęcej i tamtejszego zamku.

W okresie poprzedzającym II wojnę światową nastąpił szybki i dynamiczny rozwój przemysłu ciężkiego (Stargard) i przetwórczego. W czasie wojny na terenie ziemi stargardzkiej istniało szereg obozów pracy przymusowej, gdzie robotnicy pochodzący z krajów podbitych przez III Rzeszę, wykonywali głównie prace rolnicze oraz budowlane (budowa autostrady Berlin - Królewiec).

Zacięte walki pomiędzy oddziałami Armii Czerwonej i wojskami niemieckimi trwały w miesiącach lutym i marcu 1945 r.

Na mocy ustaleń międzynarodowych Stargard wraz z przyległą krainą włączony został do państwa polskiego, które podjęło trud zagospodarowania zniszczonego wojną obszaru.

Stargardzka Organizacja Turystyczna

Rynek Staromiejski 4

73-110 Stargard

tel. 91 578 54 66

kontakt@sot.stargard.pl